26 января 2018

Як выглядала міжваенная Ліда

Фатаздымкі польскіх, расейскіх і нямецкіх фатографаў, якія захоўваюцца ў Нацыянальнай бібліятэцы Польшчы.

Ліда 20–30-х гадоў была мала падобная да сучаснага, вядомага нам гораду. У канцы 30-х яе насельніцтва складала каля 30 тысяч чалавек. Для параўнаньня — насельніцтва Горадні ў той жа час не дасягала і 60 тысяч, Ліда была адным з самых буйных гарадоў рэгіёну і мела шансы стаць у будучыні яго цэнтрам.

«Горад як горад быў. Двухпавярховыя домікі ў цэнтры, вышэй нічога асабліва не было. Два паверхі, два з мансардай, вузкія вуліцы, — кажа лідзкі гісторык і краязнаўца Леанід Лаўрэш. — У канцы 30-х гадоў быў прыняты плян разьвіцьця гораду, там усё было. Каналізацыю пачалі будаваць, але вайна спыніла гэта».

На пачатку 20 стагодзьдзя большасьць насельніцтва Ліды складалі габрэі, у канцы 30-х гадоў іх было каля 40% ад агульнай колькасьці жыхароў. А вось беларусамі ў 1938 годзе «запісаліся» толькі 450 жыхароў Ліды. «Беларусаў і рускіх агулам у горадзе тады налічвалася ўдвая менш, чым праваслаўных, — працягвае Леанід. — Гэта шмат што кажа пра наш мэнталітэт. Атрымліваецца, што больш як палова праваслаўных сябе лічыла палякамі».

1/23 Віленская вуліца і гатэль «Брыстоль». Адна зь пяці найбуйнейшых вуліц дарэвалюцыйнай Ліды. Пасьля таго як горад перайшоў пад польскую ўладу, Віленскую вуліцу перайменавалі ў вуліцу Сувальскага палку. Цяпер яна носіць назву Савецкай.

2/23 Зарэчча. Раён сучаснай вуліцы Калініна. Раней тут была вёска Зарэчча, пазьней яе назва перайшла на гарадзкі раён.

3/23 Сьвята-Міхайлаўская царква, захавалася дагэтуль. Першапачаткова касьцёл пры кляштары ордэна піяраў. Перададзены праваслаўным пасьля паўстаньня 1863 году. На пачатку 90-х гадоў паміж праваслаўнымі і каталікамі ішлі спрэчкі аб тым, каму павінен належаць будынак. У 1995 годзе яго перадалі РПЦ.

4/23 Група салдат царскай арміі на вуліцы Ліды.

5/23 Жаночая гімназія. Цяпер у значна перабудаваным будынку гарадзкі ліцэй.

6/23 Каменская вуліца. Адна зь пяці першых вуліц Ліды, атрымала назву ад ракі Каменкі. Цяпер вуліца Ленінская.

7/23 Будынак пошты.

8/23 Замкавая вуліца.

9/23 Ля царкоўнай брамы.

10/23 Замак.


11/23 Лідзкі рынак у часы нямецкай акупацыі. Цяпер на гэтым месцы плошча Леніна.

12/23 Таксама рынак Ліды, але ўжо пад польскай уладай.

13/23 Плошча Славы. Цяпер пляцоўка паміж Фарным касьцёлам і замкам. У міжваенныя гады польскія ўлады разьмясьцілі там памятны знак у гонар загінулых жаўнераў. Сучасныя ўлады гораду вырашылі паставіць на гэтым месцы помнік князю Гедыміну.

14/23 Вуліца Сувальскага палку. Да рэвалюцыі мела назву Віленская, цяпер Савецкая.

15/23 Лідзкі замак у часы першай нямецкай акупацыі.

16/23 Брама Лідзкага замка.

17/23 Замкавая вуліца, здымак зроблены да рэвалюцыі 1917 году.

18/23 Калёна нямецкіх вайскоўцаў на Віленскай вуліцы (ваколіцы сучаснай Савецкай, каля крамы «Домовитый»).

19/23 Лідзкі рынак, фота зроблена да пачатку Першай усясьветнай вайны.

20/23 Лідзкі замак.

21/23 Агульная школа імя Нарутовіча. Цяпер тут лідзкая школа № 1. Будынак захаваўся ў моцна зьмененым выглядзе.

22/23 Гуманітарная гімназія імя Караля Яна Хадкевіча.

23/23 Вадзяны млын на рацэ Лідзейка.

Источник: svaboda.org


«Бизнес-Лида», 2018.

Если вы заметили ошибку в тексте, пожалуйста, выделите её и нажмите Ctrl+Enter

Комментарии 13

Чтобы написать комментарий нужно войти  или зарегистрироваться

Александр #441 , 26 января, 21:59#
Милота!
Андрей Николаевич , 27 января, 01:38#
красиво
Stanislaw Berkus , 27 января, 10:22#
"на 17 сентября 1938 года в ней проживало 26,2 тысячи человек. В это время в местечке было 17,8 тысячи поляков, 7,2 тысячи евреев, 450 белорусов, 400 русских и 360 человек других национальностей."
------------
40% евреев никак не получается.
Владимир Чудаков , 27 января, 11:05#
Спасибо советской власти, что оставили для потомков такую прекрасную архитектуру!
Александр #441 , 27 января, 15:56#
Хе-хе, остряк!)))
Viktat , 27 января, 17:33#
"Спасибо, Вам немцы"
Михайлов Дмитрий , 7 февраля, 21:54#
Сколько же вас, идиотов!
Саша #10143 , 27 января, 18:19#
Интересные фото.
hygo , 27 января, 19:58#
Станислав откуда у вас такие данные?
Stanislaw Berkus , 28 января, 04:53#
http://www.lida.info/gorod-lida-1938-god/
Лора , 27 января, 21:41#
Цудоуныя здымки!
Ясь , 27 января, 22:40#
Надо признать, что 100 лет назад Лида выглядела лучше. Прекрасная архитектура, стильные вывески (а не тот треш, который сейчас повсюду), большие интересные деревья, еще неиспорченный горереставраторами замок. Сейчас вокруг панельки, загазованные улицы, названные в честь террористов.
Ололоев Ололош , 29 января, 01:24#
*когда негде косить канюшыну*